PL EN


Preferences help
enabled [disable] Abstract
Number of results
Journal
2011 | 60 | 3-4 | 305-312
Article title

Aktywność wulkanów w islandii a naturalna i antropogeniczna roślinność w strefie tundry

Content
Title variants
EN
Volcanic activity in Iceland and the natural and anthropogenic vegetation in the tundra zone
Languages of publication
PL EN
Abstracts
PL
Islandia, obszar najbardziej aktywny sejsmicznie w Europie, położony jest w strefie ryftu, na granicy płyt tektonicznych eurazjatyckiej i północnoamerykańskiej. Krajobraz ukształtowany jest przez działalność wulkanów, zdominowany przez płaskowyż z rozległymi pokrywami lawowymi i tufowymi. Liczbę stożków wulkanicznych szacuje się na 130, w tym wulkanów czynnych w czasach historycznych jest 26 (za najaktywniejszy uważany jest wulkan Hekla). Wybuchy wulkanów na Islandii zdarzają się co 3-4 lata, z tego połowa ma miejsce pod lodowcami. Naturalna roślinność Islandii zdominowana jest przez tundry (głównie mszysto-porostową, krzewinkową i górską), występujące w mozaice z torfowiskami. Lasy i zarośla krzewiaste stanowią zaledwie 1 % powierzchni kraju. Szata roślinna w okolicy czynnych wulkanów jest niszczona, ale z czasem zajmuje nowopowstające siedliska na polach lawowych (por. badania na wyspie Surtsey i na zboczach Hekli). Islandia jest najpóźniej zasiedlonym regionem Europy. Z czasem, rosnąca populacja przybyszów zasadniczy sposób wpłynęła na szatę roślinną, zwłaszcza w południowej, najbardziej zaludnionej części wyspy. Rolnictwo na Islandii rozwija się w skrajnie surowych warunkach i jest szczególnie narażone na skutki aktywności sejsmicznej (np. chmury pyłu powodują ograniczenie fotosyntezy i zagrażają ludziom i zwierzętom hodowlanym, lodowce topniejące podczas wybuchów wulkanów, stwarzają niebezpieczeństwo powodzi). Osadnictwo i rolnictwo zapoczątkowało degradację naturalnych zbiorowisk roślinnych i katastrofalną erozję. Powierzchnia naturalnych lasów i zarośli brzozowych została drastycznie ograniczona. O niskiej lesistości Islandii decydują surowe warunki klimatyczne, a także odlesienia w wyniku wypalania, wyrębu, eksploatacji rud czy nadmiernego wypasu. W połowie XX w. zaczęto prowadzić intensywne zalesienia, sadząc głównie obce gatunki drzew. Jednak od lat 90. postuluje się zmianę podejścia - umożliwienie powrotu lasów i zarośli z udziałem rodzimych gatunków, głównie brzozy.
EN
The paper describes the natural conditions in Iceland. Its landscape is shaped by volcanic activity. The vegetation covers only 25% of the area and is dominated by subarctic communities, mainly tundra. Woodlands and shrub occupy only 1% of the territory of the island. The original vegetation is destroyed during the volcanic eruptions and slowly recovers in the process of primary succession. Human activity (since the 9th c.) has a significant impact on the fragile subarctic ecosystems. Agricultural use leads to erosion on a large scale. Planting of alien species of trees would prevent erosion. However, since the 1990s, the restoration of the native birch forest cover has been recommended.
Keywords
Journal
Year
Volume
60
Issue
3-4
Pages
305-312
Physical description
Dates
published
2011
References
  • Arnolds A., 1987. Ecosystem disturbance in Iceland. Arctic Alpine Res. 19, 508-513.
  • Bernhardt K. G., 1986. Mosaic vegetation characteristics of the prehistoric lava fields of the Hekla Area near Galtaleakur, Iceland. Folia Geobot. Phytotax. 21, 243-248.
  • Bohn U., Gollub G., Hettwer Ch., 2000. Karte der natürlichen Vegetation Europas, Maßstab 1:2 500 000. [Map of the Natural Vegetation of Europe. Scale 1: 2 500 000]. Bundesamt für Naturschutz, Bonn.
  • Cutler N. A., Belyea L. R., Dugmore A. J., 2008. Spatial patterns of microsite colonization on two young lava flows on Mount Hekla, Iceland. J. Veget. Sci. 19, 277-286.
  • Fridriksson S., 1987. Plant colonization of a volcanic island, Surtsey, Iceland. Arctic Alpine Res. 19, 425-431.
  • Magnusson B., Magnusson S. H., Fridriksson S., 2009. Developments in plant colonization and succession on Surtsey during 1999-2008. Surtsey Res. 12, 57-76.
  • Kornaś J., 1985. Nowe osiągnięcia w geografii roślin. Wiadomości Botan. 29, 7-18.
  • Kornaś J., Medwecka-Kornaś A., 2002. Geografia roślin. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
  • Podbielkowski Z., 1997. Szata roślinna Ziemi. Wielka Encyklopedia Geografii Świata. T. 7. Wydawnictwo Kurpisz SC, Poznań.
  • Traustason B., Snorrason A., 2008. Spatial distribution of forest and woodlands in Iceland in accordance with the CORINE land cover classification. Icel. Agric. Sci. 21, 39-47.
Document Type
Publication order reference
YADDA identifier
bwmeta1.element.bwnjournal-article-ksv60p305kz
Identifiers
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.